Home of ideas

blog by
Jaimy Logo

GuidesInstalleren van een laadpaal, laadstation of wallbox voor de elektrische auto

img
Filip
7 min read

Met een elektrische auto kan je via een eigen laadpunt of laadstation makkelijk elektriciteit 'tanken'. Hoe lang duurt het om een batterij van de elektrische wagen op te laden? En wat zijn de opties als je thuis een oplaadpunt wil installeren?

De elektrische wagen is bezig aan een blitzcarrière - zie de steile opgang van Tesla & co. Ook de batterijen worden steeds beter én goedkoper. Ongeveer alle constructeurs hebben nu minstens één elektrisch model in het gamma. Tegen 2025 zou al meer dan 20% van de Europeanen elektrisch rijden.

Tegelijk met de uitrol van een openbaar netwerk van laadpalen, kent ook ‘home charging’ via het eigen laadpunt vandaag een forse groei.

Voordelen van een laadpaal thuis

  • Opladen via een laadpaal is goedkoper, sneller en veiliger.
  • Het aantal publieke laadpunten blijft erg beperkt, met lange wachttijden of wandelingen naar huis als gevolg.
  • Thuis de elektrische wagen opladen is ideaal voor eigenaars van zonnepanelen. Zeker nu de terugdraaiende teller voor zonnepanelen is afgeschaft en je best zoveel mogelijk zonnestroom zélf gaat verbruiken.
  • De combinatie van zonnepanelen met een thuisbatterij wordt steeds interessanter. Vooral bij een ‘slimme batterij’. Die bepaalt dan zelfstandig het beste moment om de wagen te gaan opladen.
  • Ook interessant voor bedrijfswagens. Via een eigen, slimme laadpaal kan je het precieze elektriciteitsverbruik van de bedrijfswagen makkelijk meten, splitten en automatisch laten doorsturen naar werkgever.  Handiger dan achteraf kosten inbrengen bij de werkgever, voor het woon-werkverkeer.
  • Je kan ook werken met een tankkaart, van een energieleverancier naar keuze. Zo kan je ook makkelijk opladen langs de snelweg, of een publiek oplaadpunt.

Vraag advies of een offerte aan een erkend installateur


Oplaadtijd laadpaal: afhankelijk van de batterij en de elektrische installatie in de woning

Een elektrische wagen opladen vergt heel wat elektrisch vermogen, niet te vergelijken met andere huishoudelijke toestellen. Dat vergt vaak veel (extra) capaciteit van het gewone elektrisch netwerk thuis.

Een elektrische wagen opladen via het gewone stopcontact is stilaan aan het verdwijnen. Omdat het opladen dan lang duurt, en minder veilig is. Het gebruik van een eigen oplaadstation of wallbox wordt vandaag daarom aanbevolen door alle fabrikanten van elektrische auto's.

Conclusie: een laadpaal is vandaag dus een echte must voor elektrische wagens. Zo kan je een pak sneller opladen, tegen een lagere elektriciteitskost.

Gewoon opladen via het stopcontact, zonder laadpaal

Het opladen gebeurt hier via een gewone enkelfasige of 1-fasige elektriciteitsaansluiting van 230 volt op het elektriciteitsnet, met een maximaal laadvermogen van 3,7 kW.

Het opladen via een gewoon stopcontact verloopt erg traag, aangezien het maximale laadvermogen tussen 3,6 kW en 7,4 kW ligt. Dit systeem werd vooral gebruikt door iets oudere elektrische (en hybride) wagens, zoals de Nissan Leaf of de Toyota Prius. Deze manier van opladen zal langzaam verdwijnen - ook omdat het niet langer als 100% veilig wordt beschouwd.

  • Via het gewone stopcontact kan het (volledig) opladen zo’n 10 à 25 uur in beslag nemen, afhankelijk van de capaciteit van de batterij van de wagen en de capaciteit van de elektrische installatie.

Enkelfasige laadpaal (met dynamic load balancing)

Dit is vandaag de meest interessante optie voor wie een gemiddeld aantal kilometers aflegt. Via een laadpaal en een bijhorende geavanceerde stekker Type 2, kan de elektrische wagen tot 50% sneller opladen. Het is bovendien ook veiliger dan opladen via een gewoon stopcontact.

Heel wat laadpunten of wallboxes beschikken vandaag over ‘dynamic load balancing’ of 'load balancing'. Zo haal je het maximum uit de capaciteit van het elektrische netwerk thuis. Zonder zware investeringen of het risico om het netwerk te gaan overbelasten. De laadpaal houdt namelijk rekening met het verbruik elders in huis (=load balancing). Anders zou de stroom kunnen uitvallen als je bijvoorbeeld de wasmachine of een kookplaat aanzet.

Op momenten dat er veel stroom verbruikt wordt, gaat het opladen van de auto via het principe van load balancing dus automatisch vertragen, of tijdelijk op pauze. Dit slimme systeem kan ook gekoppeld worden aan zonnepanelen, een thuisbatterij, een warmtepomp, slimme elektriciteitsmeter. Zo kan je het verbruik via een app automatisch gaan monitoren sturen, op basis van je verbruik en de meest gunstige elektriciteitstarieven. Dat alles in realtime.

Voordelen enkelfasig opladen:

  • Via het gewone enkelfasige systeem met load balancing kan de elektrische wagen opladen in 5 à 8 uur, afhankelijk van het type.
  • Het opladen gaat het snelst tijdens de eerste uren van de oplaadsessie. Na pakweg 4 à 5 uur is de batterij al voor driekwart opgeladen.
  • Opladen via een slimme laadpaal met load balancing zorgt voor een lagere energiefactuur, ipv opladen via het gewone stopcontact. Bijkomend voordeel: load balancing kan ook met de gewone, analoge of terugdraaiende elektriciteitsmeter.
  • Er is geen (dure) verzwaring nodig van de elektrische installatie.

Driefasig opladen via een verzwaarde elektrische installatie


Belangrijkste voorwaarde om snel driefasig te kunnen opladen: een verzwaarde aansluiting op het elektriciteitsnet van 400V, in plaats van de gewone 230V. Of je moet een transformator plaatsen, maar dat is een te dure ingreep voor particuliere woningen.

Het opladen van een elektrische wagen met een laadpaal via de  3-fasige aansluiting gebeurt dan ook ongeveer drie keer sneller. Het maximale laadvermogen bij een 3-fasenlader ligt tussen 11 of 22 kW. Voorbeelden van 100% elektrische wagens die snel kunnen opladen met gebruik van 3 fasen: Tesla, Renault Zoë, BMW i3 en Audi E-tron.

Voordelen driefasig opladen:

  • Via het 3-fasig systeem kan de elektrische auto heel snel opladen. Zo kan je in 3 à 6 uur de batterij volledig opladen. Heel wat bedrijven maken gebruik van deze technologie, aangezien ze al beschikken over een verzwaarde aansluiting. Ook publieke laadpalen werken met een 3-fasig systeem.
  • Een driefasige laadpaal werkt ook voor autobatterijen die 1-fasig moeten opgeladen worden.

Snelllaadpaal

Dit is een technologie die je vandaag vooral terugvindt langs de snelweg. Via zo’n ‘supercharger’ kan de elektrische wagen in een half uur grotendeels opgeladen worden. Maar da’s doorgaans niet goedkoop. Tesla bouwt wereldwijd aan een eigen netwerk van dit soort supersnelle laadstations. De verwachting is dat er in de nabije toekomst steeds meer van dit soort 'supersnelle laadpalen' zullen opduiken op openbare plaatsen. Voor particulieren is de technologie voorlopig te duur.

Keuze tussen verzwaring elektriciteit (3 fasen) of 'slim laden met load balancing' (1 fase)?


Kies ik voor 3-fasig laden en het verzwaren mijn elektrische installatie naar 400V? Of voor  een laadpaal met 'dynamic load balancing'?

Nieuwe woningen hebben vandaag steeds vaker een 3-fasige aansluiting met een capaciteit van 400V in plaats van 230V. Ideaal voor het snel opladen van elektrische wagens. Bij oudere woningen is een aansluiting van 400V vrijwel nooit aanwezig. Wie plannen heeft om te bouwen of renoveren: zo'n verzwaarde aansluiting is zeker iets om rekening mee te houden bij het plannen van de nieuwbouw of renovatie! Zeker als je ook denkt aan andere installaties die een hoog elektrisch vermogen hebben, zoals een warmtepomp, zwembad, sauna,... Vraag op tijd advies aan een erkend elektricien.

Opgelet: een verzwaring van de elektriciteitsaansluiting voor 3-fasig opladen brengt best wat extra kosten met zich mee:

  • Er is een eenmalige kost voor de aanvraag van verzwaring (via netbeheerder Fluvius) - op voorwaarde dat verzwaring mogelijk is in jouw straat.
  • Het al dan niet aanpassen of vervangen van de elektriciteitskast.
  • Bij ingebruikname is een nieuwe elektrische keuring nodig.
  • Het elektriciteitstarief bij de netbeheerder verhoogt.

Voor de  meeste auto-eigenaars is (super)snel laden niet nodig. Al wint de technologie snel terrein - en wordt op middellange termijn allicht de standaard. Het brengt wél een aanzienlijke eenmalige kost met zich mee, plus natuurlijk de verhoogde elektriciteitsfactuur achteraf.

Welk soort connector of ‘stopcontact’ voor elektrisch laden?

  • Het Type 1 connector is de vroegere standaard-connector (of SAE J1772) voor het enkelfasig laden van elektrische voertuigen. Volgende merken beschikken - of beschikten - over een Type 1 connector: Chevrolet, Citroën, Fisker, Ford, Mia, Mitsubishi, Nissan, Opel, Peugeot, Renault (Fluence & Renault Kangoo), Toyota...
  • Het Type 2 connector (of VDE-AR-E 2623-2-2) is vandaag de Europese standaard voor het opladen van elektrische voertuigen. Het is geschikt voor enkelfasig en/of driefasig opladen. Werken met een Type 2 connector: Audi, BMW, Porsche, Renault Zoé, Smart, Tesla model S, Volkswagen, Volvo V60,…

Fiscale voordelen laadpaal en elektrische rijden

  • In het kader van een wetsvoorstel van de Federale Overheid, met elektrisch rijden als nieuwe standaard voor bedrijfswagens van werknemers, wordt de aankoop en installatie van een laadpaal voor bedrijven, zelfstandigen en vennootschappen (onder bepaalde voorwaarden) grotendeels fiscaal aftrekbaar. Het wetsvoorstel zou met terugwerkende kracht ingaan op 1 september 2021.
  • Wie volledig elektrisch rijdt, geniet van een vrijstelling op de jaarlijkse Verkeersbelasting en de Belasting op Inverkeerstelling. Opgelet: dit voordeel geldt niet langer voor hybride wagens.
  • Als de elektrische wagen ook privé wordt gebruikt door de werknemer, wordt rekening gehouden met het laagste CO2-coëfficiënt (= 4%) en verlagen de VAA-kosten (Voordeel-Alle-Aard) in de aangifte van de personenbelasting door de werknemer.
  • Sommige gemeenten beschikken over interessante subsidies of premies voor laadpalen en elektrische wagen.

Lees ook het artikel: Fiscale voordelen van een laadpaal thuis of op het werk

Tip van Jaimy:

  • Vraag vrijblijvend advies aan een erkend installateur van laadpalen! Zo weet je meteen welk type laadpunt geschikt is voor jou - afgestemd op je budget, je wagen en het aantal kilometers dat je wekelijks aflegt!
  • Je wil graag snel kunnen opladen? Dan is een driefasige elektrische aansluiting een must. Vraag vooraf advies aan een erkend elektricien, om eventueel je installatie te laten verzwaren en/of een offerte te maken voor de nodige werken!
  • Zelf energie opwekken en opslaan is de toekomst. En al zéker voor wie veel kilometers wil afleggen met de elektrische auto. Een thuisbatterij in combinatie met zonnepanelen is op lange termijn de meest economische én ecologische oplossing!
  • Vergeet niet om een elektrisch keuringattest te boeken na een mogelijke verzwaring van de installatie.
Vraag nu advies, een simulatie of een offerte

Lees meer: